पृष्ठभूमि
शिक्षा, रोजगारी, राजनीति र व्यवसायका लागि अस्थायी वा स्थायी रूपमा काठमाडौं बसोबास गर्ने पर्वत जिल्लावासीहरूको संख्या दिन प्रतिदिन बढ्दै गएको छ। विगतदेखि नै पर्वतका बासिन्दा काठमाडौं मात्र नभई तराईका विभिन्न जिल्ला, नेपालका अन्य शहरहरू तथा विश्वका विभिन्न मुलुकहरूमा समेत बसोबास गर्न पुगेका छन्। यद्यपि भौगोलिक रूपमा फैलिएका भए पनि यी समुदायहरू आफ्नै जन्मभूमिसँग भावनात्मक रूपमा गाँसिएका छन् र आफ्नो गाउँ, जिल्ला र मातृभूमिको सेवामा प्रतिवद्ध देखिएका छन्।
यस सन्दर्भमा पर्वतवासीहरूले काठमाडौंमा विभिन्न स्थानीय संस्था, पेशागत समूह, दलसम्बद्ध मञ्च र नगरपालिका स्तरका समाजहरू स्थापना गरेका छन्। ती सबै संस्थाहरूको योगदानलाई सम्मान गर्दै पनि, काठमाडौं, नेपाल वा विदेशमा रहेका सम्पूर्ण पर्वतवासीलाई एउटै साझा संस्थामा जोड्ने आवश्यकता महसुस भएको थियो। यही दृष्टिकोणका आधारमा पर्वत समाज स्थापना भएको हो, जसले पर्वतवासीलाई एउटै मञ्चमा ल्याई सहकार्य प्रवर्द्धन गर्ने र जिल्लाको विकास तथा समग्र कल्याणमा सामूहिक योगदान पुर्याउने लक्ष्य लिएको छ।
उद्देश्यहरू
पर्वत समाज वि.सं. २०८२ जेठ ५ गते जिल्ला प्रशासन कार्यालय, काठमाडौंमा औपचारिक रूपमा दर्ता भएको हो। यस संस्थाको स्थापना पर्वत जिल्लाका सातै स्थानीय तहका प्रतिनिधिहरूको सहभागितामा गरिएको हो। यसका उद्देश्यहरू यसप्रकार छन्:
- गैरनाफामूलक, स्वशासित, गैरराजनीतिक तथा गैरसरकारी सामाजिक संस्थाका रूपमा सञ्चालन गर्ने।
- विकास साझेदार, स्थानीय, प्रादेशिक तथा संघीय सरकारसहित अन्य निकायहरूसँग समन्वय तथा सहकार्य गरी पारदर्शिता र जवाफदेहितासहित विकास कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने।
- काठमाडौं र विदेशमा बसोबास गर्ने पर्वतवासीबीच आपसी एकता, भाईचारा, सद्भाव र सहकार्य सुदृढ बनाउने।
- पर्वतको विकासका लागि नयाँ विचार र नवीन अवधारणालाई प्रोत्साहन गर्ने।
- अध्ययन, रोजगारी र व्यवसायका लागि काठमाडौंमा बसोबास गर्ने पर्वतवासीलाई एउटै छातामुनि ल्याई मित्रता, सहयोग र एकताको वातावरण निर्माण गर्ने।
- विदेशमा रहेका पर्वतवासी तथा पर्वतसँग सम्बन्धित संघसंस्था र संस्थाहरूसँग सहकार्य गर्ने।
पर्वत समाजका मूल्यमान्यता
- एकता (Unity):जिल्ला, काठमाडौं वा विदेशमा रहेका सम्पूर्ण पर्वतवासीलाई एउटै छातामुनि ल्याई भाईचारा र सामूहिक शक्तिको विकास गर्ने हाम्रो विश्वास हो।
- सेवा (Service):समुदायको सेवा हाम्रो मूल ध्येय हो। …
- पारदर्शिता (Transparency):आर्थिक सङ्कलनदेखि कार्यक्रम सञ्चालनसम्मका सबै गतिविधि जवाफदेही र खुला ढंगले सम्पन्न गर्छौं।
- सांस्कृतिक संरक्षण (Cultural Preservation):हामी परम्परा, सांस्कृतिक सम्पदा र पहिचानलाई मूल्यवान ठान्छौं …
- सहकार्य (Collaboration):स्थानीय, प्रादेशिक र संघीय सरकार तथा प्रवासी नेटवर्कसँग हातेमालो गर्दै दिगो विकासमा काम गर्छौं।
- समावेशिता (Inclusiveness):पृष्ठभूमि, पेशा वा विश्वास जस्तोसुकै भए पनि सबैलाई सहभागी गराई समान अवसर प्रदान गर्छौं।
- नवीनता (Innovation):सामाजिक तथा आर्थिक विकासका लागि नयाँ विचार र सिर्जनात्मक उपायलाई प्रोत्साहन गर्छौं।
- एकात्मता (Solidarity):सुखद घडी वा संकटको समयमा हामी एउटै परिवारझैँ उभिन्छौं …
भावी कार्ययोजना
- पर्वतका व्यक्ति, व्यक्तित्व र व्यवसायहरूको विवरण संकलन गरी डिजिटल प्रोफाइल निर्माण गर्ने।
- पर्वतका विद्यार्थीलाई उच्च शिक्षा तथा रोजगारीका अवसरका लागि सहयोग गर्ने।
- पर्वत जिल्लामा पूर्वाधार तथा सामाजिक विकासका परियोजनामा योगदान पुर्याउने।
- स्वास्थ्य आपतकाल, वैदेशिक रोजगारी ठगी, विपदजस्ता कठिनाइमा परेका पर्वतवासीलाई सहयोग गर्ने।
- काठमाडौं र पर्वत जिल्लामा शैक्षिक बहस, विकास सम्बन्धी छलफल तथा जनचेतनामूलक कार्यक्रम आयोजना गर्ने।
- जिल्ला तथा पालिका स्तरका योजना निर्माणका लागि आवश्यक अनुसन्धान र सर्वेक्षण गर्ने।
- निर्वाचनपूर्व उम्मेदवारसँग र निर्वाचनपश्चात निर्वाचित जनप्रतिनिधिहरूसँग अन्तरक्रिया गर्ने।
- वार्षिक जमघट, सांस्कृतिक कार्यक्रम र पिकनिक जस्ता गतिविधि सञ्चालन गरी सामाजिक सम्बन्ध मजबुत बनाउने।